سه شنبه 22 شهريور 1390 - 18:07
اختصاصی آرت نا/
ما چرا اسیریم؟
نامه ای به «پرویز مشکاتیان» در گرامیداشت دومین سالمرگ او؛
|
 
|
|
| آرت نا: از زمانی که ساکت شدی و سکوتت بر موسیقی کشورم سایه افکند هیچ نکردم.میراث تو را پاس نداشتم. |
|
| |
نوشته: سپهر سراجی/ آرت نا
حداقل آنچه که بدست آورده بودی را حتی، نگاه نداشتم.همه پس رفت بود و پس رفت.البته که پس از ظهور ستارگانی چون تو و هم قطاران تو، حسین علیزاده و محمدرضا لطفی و... انجام کاری کارستان،بسیار دشوار است اما این ناتوانی از کم ظرفیتی ما بود.تقصیر از بزرگی شما نبود.تو در آهنگسازی راه های جالبی را پیش پای ما گذاشتی،کاری هایی کردی که هم موسیقدانها تحسینت کردند و هم مردم به تو گوش فرا دادند.شاهکارهای تو در تصنیف سازی،یعنی همراه شو عزیز(که حتی شعر آن را هم خود گفته بودی)،جام جهان دوش،شیدایی،این قابلیت را داشتند که از جهت گوناگونی ریتم و ملودی پردازی، الگوی تصنیف سازی قرار گیرند همانگونه که آثار درویش خان و صبا و نی داوود و...الگوی شما قرار گرفته بودند.چرا؟ما چرا اسیریم؟چنگال کدام موجود، هنر و اندیشه ی ما را که باید راه رهایی و آزادی ما باشد، اسیر کرده است.خوب می دانم که هر چه هست در درون من است.مقصر بزرگی شما نبود.
تو در دوره ی خاصی از فعالیتت به معنای واقعی کولاک کردی.خوب بودی...همیشه خوب بودی،اما در چند اثر کولاک کردی.به این معنا که زبان موسیقی زمان خود را به پیش بردی.در بیداد،دود عود، آستان جانان، نوا مرکب خوانی و دستان.آثار دهه ی شصت که با آواز استاد شجریان همراه شد. موسیقی تو،زبان موسیقایی تو، در آنها پیشرفت می کند و در بستری از ایرانی بودن به پیش می رود.قطعه های آغازینی که در این آلبومها ساخته ای،قطعاتی که دیگر رنگ پیش در آمدهای پیشین را ندارند و به پیش رفته اند، می توانند برای آهنگسازی امروز ما راه پیشرفتی باشند.ریتم های متنوع ،ملودی پردازی ها،مد گردی ها و فرم آثار واقعا بدیع است.برای مثال می بینیم در «چکاد»(از آلبوم دستان) یا مقدمه ی نوا(از نوامرکب خوانی) و همچنین قطعه ی آغازین دود عود؛ مفهوم آهنگسازی (در موسیقی ایران)از وصل ملودی ها و جملاتی برخاسته از ردیف، تبدیل به تمهایی قدرتمند و ناب، همچنین گردش هایی بدیع در مدها و تغییر ریتم می شود.تو مسیرهایی در موسیقی باز کردی که می تواند هدایتگر موسیقی ما به جهانی نوین باشد.هویتی را به هنر ما می افزاید که دیگر از بین رفتنی نیست.این بینش می تواند درخت موسیقی ما را هرچه تناور تر کند.اما امروز ما چه داریم؟آهنگسازی های جوان یا به سمت پیچیدگی هایی آداب گرانه((mannerism می رود و یا اصلا نگاهی هویت مند، گسترده و شخصی در پس آن نیست.
خلاصه کنم؛تو را نشناختم،آنگونه که شایسته ی تو بود.از خود میپرسم آیا دیگر بزرگان تاریخ فرهنگ ما نیز اینگونه زیستند و همینگونه از میان ما رفتند تا ارج نهادن به آثارشان به ناخواست بر عهده دست جفا پیشه ی زمان باشد؟یعنی عطار،همشهری تو نیز اینگونه راهی جهان دیگر شد؟در خستگی، تنهایی، فراموشی؟ نمی دانم......اما خوب می دانم که ارج هنرمند به آثار اوست و از آنجا که آثار تو نیز باقی مانده و بر جریره ی عالم ثبت گشته، هنوز امید آن هست که "هنرپیشه ای" خردمند و پر احساس با همان بینش و دانش، هنر این کشور را به سمت تعالی و تکامل هدایت کند.
|
|
